Koenfusion

Een moord als ontknoping en een laatste dramatische wending en dan is de film afgelopen. Op weg naar huis luister ik naar mijn voetstappen in de koele Schotse zomernacht. Ze betekenen niets meer dan het geluid dat ze voortbrengen. Er is geen spanningopvoerende achtergrondmuziek, geen verhaallijn, of een op handen zijnde gebeurtenis waar de toeschouwers al weet van hebben terwijl de hoofdrolspeler nog niets vermoedt. Er zijn geen plotse heftige emoties en ingenieuze ontknopingen. Het dagelijks leven hoeft niet binnen een time frame te vallen. Er is geen script en geen regie. We werken misschien ook wel nergens naartoe. Al dat we doen heeft geen achterliggende betekenis of morele lading en is ook niet louter en alleen gericht op oppervlakkig vermaak. Tenminste, we weten het niet. We weten niet of wat we doen juist is, of we het juiste perspectief hebben, of onze acties ergens toe leiden. Toch betekent dat niet dat het leven zinloos of onkenbaar is. We zijn wel degelijk in staat om er betekenis aan te geven. We kunnen reflecteren op onze ervaringen en een zekere mate van begrip bereiken. In hoeverre zo’n begrip juist of volledig is zullen we nooit weten. Het leven is daar ook te willekeurig voor. Maar dat deert ook niet. Wat er is, dat is er. Men kan tenslotte maar zoveel doen. Het enige dat we echt kunnen doen, moeten doen, is praten over onze gedachten, acties en reflecties. Dat is de enige manier waarop we ons begrip van ons leven en de wereld om ons heen kunnen toetsen op juistheid en volledigheid. Uiteraard is ook zo’n proces nooit volledig of juist, maar het is een verplichting die we hebben naar elkaar wanneer we elkaar aanzien in elkanders gelaat. Het bereiken van een gedeeld begrip of het begrip van het uiteenlopen van verschillende visies kan in ieder geval wat licht schijnen op onze voetstappen en hun weerklank.

Met een klein sprongetje probeer ik de kapotte eieren op de grond te ontwijken, maar kan niet voorkomen dat ik er toch in stap. Een halve eierschil kraakt onder m’n voeten. Terwijl ik de schilletjes onder m’n schoen vandaan peuter begint de gids te vertellen over de historie van het gebouw waar we ons bevinden. Het Palazzo Poggi is één van de oudste, grootste en meest belangrijke gebouwen van de Universiteit van Bologna. Naast de bibliotheek en het studentenmuseum huist de centrale administratie en het bestuur van de universiteit er. Vandaar de eieren. Een grote groep studenten heeft net staan betogen tegen de manier waarop de huidige universiteitsplannen de economische crisis afwentelen op de studenten. Voor de ingang werden ze tegengehouden door een cordon agenten, waarop de eieren door de lucht zoefden. Daarna trok de stoet verder door Via Zamboni, de straat waar de meeste universiteitsgebouwen zich bevinden en het studentenleven zich concentreert, achter een groot spandoek (‘Non pagheremo 1 euro – We are your crisis’) en onder luid geschreeuw. Dat is Italië, glimlacht onze gids, het houden van demonstraties is een regulier verschijnsel in de studentenwereld. Als we na een tijdje door het studentenmuseum lopen, wordt me duidelijk dat deze demonstratiedrang op z’n minst gedeeltelijk gevoed wordt door het precedent dat geschapen werd door de studentenprotesten in mei 1968 in Parijs. Na demonstraties tegen de bezetting van een Parijse universiteit verspreidde zich in die maand een revolutionaire geest door heel Frankrijk en andere landen, waaronder Italië. De afmetingen van deze historische opstand staat in schril contrast tot de groep eiergooiende demonstranten. Laat staan de Nederlandse studentenwereld, waar demonstreren zeldzaam is, alsmede maatschappelijke betrokkenheid en revolutionaire geest. Waarom? Hebben we het zo goed? Of interesseren problemen ons niet? Of werken we volgens meer subtiele en bestuurlijke wegen? Misschien hebben we onze revolutionaire veren wel afgeschud. De jaren zestig en zeventig zijn geschiedenis en we hebben al onze rechten en vrijheden verworven. Maar dat betekent niet dat er geen misstanden meer zijn. Dat er niets meer het demonstreren waard is. Toch doen we nu niets noemenswaardigs meer. Vanmorgen berichtte de krant over wederom een demonstratie in Via Zamboni. Terwijl ik de eieren alweer door de lucht zie vliegen vraag ik me af hoe penetrant de eiermeur moet zijn voordat we nog eens de moeite zullen nemen om onze stem te verheffen.